Betwist platteland: Over landbouw, natuur en leefbaarheid

Op het Nederlandse platteland spelen grote opgaven. Zo dwingt de klimaatverandering tot adaptatie, mitigatie en een energietransitie. Dat vereist ruimte voor onder andere waterberging, nieuwe bossen en zonneweiden. De slechte staat van de natuur vraagt om nieuwe keuzes in het ruimtegebruik: een agrarische transitie naar duurzamer productiewijzen en meer ruimte voor nieuwe natuur. En de verstedelijking gaat door. De landbouw, als voornaamste ruimtegebruiker op het platteland, zal opnieuw moeten inschikken. 

De vraag naar ruimte vanuit verschillende opgaven maakt het platteland tot een betwiste plek. Want van wie is dat platteland? Marlies Meijer en Korrie Melis stonden hier in Geografie 2026-3 uitvoerig bij stil. De volgende vraag is dan: hoe zou het platteland er over pakweg twintig-dertig jaar uit kunnen zien? Het antwoord daarop kan ik hier niet geven. Wel wil ik drie ontwikkelingen aanstippen die richting kunnen geven aan een nieuw platteland in Nederland. Twee daarvan betreffen de positie van de huidige landbouw, die aan kritiek onderhevig is. De derde betreft het maatschappelijk draagvlak voor het huidige natuurbeleid, dat wat opgekrikt kan worden.