Anthon Keuchenius reist over de Andes en Marco Bontje vertelt over 25 jaar Nederlands bevolkingsbeleid. Verder een verhaal over grip op de ruimtelijke inrichting van het platteland; de loop van de Maas en de integratie van sociale en fysische geografie in het aardrijkskundeonderwijs. En natuurlijk de vaste columns en reeksen. Veel leesplezier!

Als wij iets meer betalen voor lekkerder koffie, verbeteren de leefomstandigheden van de boeren. Dat is goed voor iedereen en het milieu. Dat zag politiek geograaf en journalist Anthon Keuchenius, toen hij eind 2022 drie maanden langs producenten van speciality coffee in Zuid-Amerika reisde.

Advanced Introduction to Urban Segregation

Getto’s, enclaves, gated communities: in steden wereldwijd bestaat segregatie in allerlei vormen. Sako Musterd bestudeerde dit fenomeen gedurende decennia en schreef er ook na zijn emeritaat nog een boek over. Hij pleit onder meer voor een ‘meer ontspannen benadering’ van woonsegregatie door beleidsmakers.     

Bevolkingsgroei staat de laatste jaren steeds prominenter op de Nederlandse beleidsagenda. Maar al vanaf eind 20e eeuw zijn er ook regio’s waar de bevolking structureel krimpt. In 2009 werd daarvoor een Actieplan Bevolkingsdaling opgesteld. In 2016 volgde nog een tweede actieplan, maar daarna verdween krimp weer van de agenda. 

Dat de nationale keuken een beladen thema is in de voormalige Sovjet-Unie, zal niet verbazen. Zeker sinds de Russische inval in Oekraïne. Iedere oud-lidstaat claimt dezelfde gerechten als nationaal erfgoed. Waar de gerechten ooit vandaan kwamen, is lastig te achterhalen. Maar de smaken en geuren uit het Sovjet-geheugen verbinden ook.

De moderne mens heeft vele raadselachtige fenomenen voortgebracht. Een daarvan is de kermis. De kermis die voor ongeveer een maand is neergestreken op het Malieveld, is groot. De attracties beslaan meer dan de helft van het veld. De andere helft erachter doet tijdelijk dienst als overnachtingsplaats voor de kermismedewerkers en hun gezinnen. De enorme hoeveelheid trucks en grote caravans vormt een eigen en dichtbevolkte woongemeenschap. Die omvang verbaast me telkens weer.

Hessenwegen overbruggen grote afstanden in een redelijk recht lijn. De ‘lijn van Dan’ blijft de Hessenweg door de Gelderse vallei (Geografie 2024-03) daarom in zuidoostelijke richting volgen en na Barneveld gaat het rechtdoor langs Lunteren de stuwwal op. Voor Nederlandse begrippen is dit al een aardige berg; over een afstand van 400 meter voert het wel zo’n 20 meter omhoog

Veel geschiedenisboeken over de Verenigde Staten beginnen rond 1492 en gaan over ‘de ontdekking van Amerika’ met de komst van de Spanjaarden in het westen, de Fransen in het noorden en de Britten aan de oostkust. In die periode leefden in Noord-Amerika echter al veel eerder gearriveerde immigrantengroepen. Zij waren mogelijk al sinds 10.000 jaar voor onze jaartelling naar het Amerikaanse continent gekomen vanuit Azië, via de Beringlandbrug die gedurende de ijstijden het hedendaagse Siberië met Alaska verbond.

Nationaal Programma Landelijk Gebied 

Het kabinet Rutte-IV wilde weer greep krijgen op de ruimtelijke inrichting van het platteland, met grote ambities voor een ‘wederombouw’. De provincies treffen ieder eigen voorbereidingen voor een programma voor hun landelijk gebied. De concrete herinrichtingsplannen en de aankoop van grond – een cruciale voorwaarde om door te pakken – zijn vooralsnog bescheiden. 

In het voorhuis van de boerderij woont de oorspronkelijke eigenaar. In de deel en losse schuur zijn vijf appartementen gerealiseerd waar ‘vitale ouderen’ wonen. Ze delen het erf en de tuin. Een erfdeelproject als De Steenen Kamer voorziet zeker in een behoefte, maar is niet weggelegd voor iedereen.