Tien ontwerpprincipes voor hoopvol aardrijkskundeonderwijs

Veel jongeren maken zich zorgen over klimaatverandering. De Didactiek van de Hoop probeert leerlingen via allerlei werkvormen te het besef te laten ontwikkelen dat een betere wereld mogelijk is en dat zij daarin een rol kunnen spelen.

Reliëfkaarten van de werelddelen uit 1952-1953

Het is enorm lastig reliëf zo weer te geven op een wandkaart, dat je de hoogteverschillen als levensecht ervaart. Maar een Duitse beeldhouwer(!) slaagde daar wonderwel in. De plastische reliëfkaarten van Wenschow vonden via België en Groningen hun weg naar Nederlandse klaslokalen.

Meer ruimte voor actualiteit en kritische reflectie

Geografische vraagstukken bevinden zich vaak op het raakvlak van de leergebieden mens & maatschappij (m&m) en mens & natuur (m&n). Niet vreemd dus dat aardrijkskunde kerndoelen in beide leergebieden heeft. De conceptkerndoelen zijn concreter dan de huidige en bieden meer mogelijkheden actuele onderwerpen en de eigen leefomgeving in de les te verwerken. 

• Move a Lot
• Ontbossing in de Amazone
• Schaap Sieb en Ruimte voor de Rivier
• Waterwise
• Aan de slag met afval
• Woeste Wereld: overleven in noodsituaties
• Lesmateriaal over vluchtelingen

Een wedstrijd over actuele aardrijkskundige onderwerpen, de strijd aangaan met gelijkgestemden in de finale en kans maken op een geografische trip naar het buitenland. Welke geograaf in de dop wil dat nou niet? 

Leefbaarheid is voor leerlingen veraf én dichtbij. Veraf als het gaat om abstracte begrippen zoals sociale cohesie en subjectieve veiligheid, dichtbij omdat het (ook) hun directe omgeving betreft. Een onderzoekend veldwerk in de vorm van een placecheck biedt een goede mogelijkheid om abstracte leerstof te koppelen aan eigen geografische ervaringen van leerlingen. 

• KNAG-posters
• Wageningen University lesmateriaal
• Aardrijkskunde door een mensenrechtenbril
• Chatbots in het onderwijs
• Bouw je toekomst

Kaart en landschap, een Groningse noviteit uit 1954

In een vierluik belicht Lowie Brink opvallende innovaties in de schoolcartografie uit de afgelopen eeuw. In deze aflevering een wandkaart met een denkbeeldig landschap en een fictieve kaart eronder, bedoeld om aardrijkskundige begrippen aan te leren.

In het vorige nummer stond hoe wij met een groep 5 vwo’ers op veldwerk gingen in Castel Volturno, een verlaten gehucht ten noorden van Napels waar nu veel migranten uit Afrika verblijven. Waar moet je allemaal aan denken als je zo’n veldwerk organiseert: de drie V’s.