Onderwijsdag 2026 sneak preview #8: Landschapslogica
Water stroomt altijd naar het laagste punt. Zo simpel is het, en toch gaat het in de ruimtelijke ordening soms toch mis. Waar ruimte lijkt te zijn, wordt vaak gebouwd, ook als dat precies de plek is waar het water zich verzamelt. Het woningtekort is dan opgelost, maar de wateroverlast begint pas net. Voor Steffen Nijhuis is het een schoolvoorbeeld van wat er gebeurt als je het landschap over het hoofd ziet.
Nijhuis is hoogleraar Landscape-based Urbanism aan de TU Delft en hoofd van de sectie Landschapsarchitectuur. Hij is opgeleid als landschapsarchitect, stedenbouwkundige én hovenier. Hij werkte jarenlang als projectleider bij ontwerpbureau Vista en adviseerde het Rijk, regio’s en gemeenten. Hij schreef mee aan de Polderatlas van Nederland en werkt aan projecten van Gelderse landgoederen tot de snel verstedelijkende delta’s in China. Begin 2024 hield hij zijn intreerede onder een titel die zijn werk in één woord vangt: Landschapslogica.
Om dat begrip draait zijn lezing. Bodem, water, reliëf, klimaat, natuur en menselijk gebruik hangen met elkaar samen. Samen bepalen ze wat waar past en wat niet. Wie het landschap leert lezen, ziet niet alleen de kwetsbaarheden, maar ook de kansen voor woningbouw, klimaatadaptatie, energie, landbouw en natuur.
Daarmee raakt deze lezing de kern van het thema van de dag. Op de vraag van wie is de ruimte? melden woningbouw, energie, landbouw en natuur zich allemaal. Nijhuis laat zien dat ook het landschap zelf een stem verdient.
Voor aardrijkskundedocenten komt hier veel samen: landschapstypen, ondergrond, waterhuishouding en ruimtelijke ordening, verbonden in één actueel verhaal over het Nederland van morgen. Waarom komt die nieuwe wijk in een diepe polder? Waarom ligt het oudste dorp op die ene zandrug? U gaat naar huis met een andere blik op de kaart van Nederland, en met vragen die u zo aan uw leerlingen kunt voorleggen.
Beeld headerfoto: Alamy